İstanbul Planlama Ajansı (İPA), İzmir’de yaşanan 6.6 büyüklüğündeki depremin ardından resmi internet sitesinde ve sosyal medya hesaplarında depremle ilgili olarak yapılan çalışmanın sonuçlarını yayınladı.

Buna göre hazırlıksız yakalanıldığı takdirde 7.5 büyüklüğündeki bir depremde? İstanbul?’da 48 bin bina yıkılacak veya ağır hasar görecek. 194 bin bina orta ve üstü hasar alacak. Yolların yüzde 30’u kapanacak. 120 milyar TL ekonomik kayıp yaşanacak.

Ajansın resmi internet sitesinde paylaşılan çalışmada ayrıca şu ifadelere yer verildi:

“Bugüne kadar hazırlanan onlarca bilimsel rapor ve araştırmada dile getirildiği gibi depreme hazırlıkta hasar görebilecek bu dayanıksız yapıların ve altyapının güçlendirilmesi veya yenilenmesi önceliğimiz olmalıydı. Ne var ki, kentsel dönüşüm ve 6306 sayılı afet yasası deprem riski yüksek bölgeleri güçlendirmek değil arsa değeri yüksek bölgeleri yapılaşmaya açmak ve daha çok kent rantı elde etmek için kullanıldı.

“KENT RANTINI DEĞİL YAŞAM HAKKINI ÖNCELEYEN VİZYONA GEREK VAR”

İstanbul’daki yoğun yapılaşmanın bir sonucu olarak bugün aslında ilk büyük depremde yıkılacağı düşünülen 48 bin riskli binada oturan herkesi yerleştirmeye yetecek kadar boş veya oturulmayan ikincil konut bulunuyor. Yeni yapılaşma yerine mevcut konutlar depreme karşı değerlendirilebilir. Ancak siyasi ve ekonomik tercihler ile mevzuat buna engel oluyor. Bundan böyle, deprem karşısında kent rantını değil yaşam hakkını önceliklendiren yeni bir vizyona, yeni bir mevzuata ve yeni bir kentsel iyileştirme programına ihtiyaç var.

Bunun için merkezi hükümetin, yerel yönetimlerin, özel sektörün, STK’ların, üniversiteler ve araştırma kurumlarının, uzmanların ve tüm İstanbulluların halk sağlığını ve yaşam hakkını korumak önceliğinde siyaset üstü bir birliktelik ve dayanışma içinde hareket etmesi çok önemli.

Kentsel altyapının afetlere karşı güçlendirilmesi önceliğimiz olmalı. Bununla birlikte deprem toplanma alanlarının, geçici barınma bölgelerinin, seyyar ve yüzer hastanelerin de hazırlanması ve bu alanlara erişimi kolaylaştıracak gerekli bilgilendirme ve duyuruların yapılması büyük önem taşıyor.

Kentin fiziksel altyapısının iyileştirilmesi deprem ve afetlere dayanıklılığı artırmak için tek başına yeterli değil. Vatandaşların afet ve deprem bilincinin geliştirilmesi de en az binaların ve altyapının iyileştirilmesi kadar önemli.

İstanbul’un tüm mahallelerini kapsayan ‘Sosyal Hasar görebilirlik’ araştırmasına göre

– İstanbulluların yüzde 42’si depremde yaşanacak kayıpları tamamen kader olarak görüyor.

– İstanbulluların yüzde 46’sı ise deprem için hiçbir önlem almadığını belirtiyor.

Halbuki, depremler doğal afetler olsa da depremde yaşanan can ve mal kayıpları doğal değil önlenebilir insan yapımı sorunlardan kaynaklı.

Deprem eğitimleri hayat kurtarıyor. İstanbul’da tüm Türkiye’ye öncü olacak bir deprem eğitim seferberliği başlatılması gerekiyor.

Japonya’nın Kobe kentinde 1995’te gerçekleşen depremde 1999 İzmit depreminin iki katı kadar bina tamamen yıkıldı. Ancak Kobe depreminde hayatını kaybedenlerin sayısı İzmit depreminin üçte birinden az oldu. Benzer nüfustaki iki kentte benzer büyüklükteki depremlerin yol açtığı insan kaybının Japonya’da çok daha az olmasının nedeni Japon halkının deprem konusunda eğitilmiş, hazırlıklı ve bilinçli olmasıydı.

“DEPREM BİLİNCİ VE EĞİTİMİ KONUSUNDA EKSİĞİZ”

Ülkemizde depremlerde ölüm ve yaralanmaların birçoğu orta hasarlı yıkılmamış binalarda gerçekleşiyor. Bunun nedeni deprem bilinci ve eğitimi konusundaki eksiklikler. Deprem eğitim ve tatbikatlarıyla öğrenilebilecek bina içi mobilya sabitleme, deprem çantası bulundurma, deprem sırasında daire içinde en güvenli yerin neresi olduğunun önceden kararlaştırılması, deprem sırası ve sonrasında yıkılmış olabilecek balkon ve merdivenlerden uzak durma gibi bir takım basit önlemlerin alınmamış olması yüzlerce hayata mal oluyor.

Vatandaşların deprem sırası ve sonrasında kendilerini nasıl koruyacaklarına dair eğitimler alması, deprem ve afetlere dair bu eğitimlerin her kesime ulaştırılması ve tatbikatların tüm İstanbul’u kapsayan, düzenli ve sürekli bir hale getirilmesi hayati öneme sahip.

Unutmayalım ki, depremi önleyemesek de depremde yaşanabilecek kayıpları en aza indirmek elimizde”

Kaynak: ‘İstanbul Planlama Ajansı açıkladı: İstanbul’da yaşanacak 7.5 büyüklüğündeki bir depremde en az 48 bin bina yıkılacak’ başlıklı haber cumhuriyet.com.tr adresinde 04 Kasım 2020 tarihinde yayımlanmıştır.

Düzenleyen: Gökhan Sert – Şehir Plancısı

Türkiye’nin 20 milyonluk yapı stoğunun 7,5 milyonu risk altında

Depremde yaşanabilecek olası can ve mal kayıplarının önüne geçmek için güvensiz yapıların acilen yenilenmesi gerektiğini vurgulayan Özdemir, vatandaşlara oturdukları binanın riskli yapı olup olmadığını nasıl anlayacakları konusunda bilgiler aktardı. Özellikle 2000 yılından önce yapılmış binaların çoğunun riskli bina sınıfına girdiğini belirten Özdemir; yapımında hazır beton kullanılmaması, bodrum katında rutubet olması, kolon ve kirişlerde paslanmalar ve çatlaklar bulunması, bodrum katlarında su izolasyonu olmaması, tadilatlar nedeniyle taşıyıcı kolon ve kirişlerin kesilmesi gibi durumların bir binanın riskli yapı olduğuna işaret ettiğini söyledi.

17 Ağustos depreminin 19. yıldönümü kapsamında açıklamalarda bulunan Siltaş Yapı Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Murat Özdemir, Türkiye’nin birinci derece deprem kuşağında konumlandığının altını çizerek kentsel dönüşümün ülkemiz için kritik düzeyde önemli olduğunu vurguladı. Binlerce insanın yaşamını yitirmesine, binlerce konut ve iş yerinin ağır hasarına neden olarak ülkemizi derinden sarsan Marmara depremi felaketinin inşaat sektöründe bir devrim başlattığını belirten Murat Özdemir, Türkiye’nin depremle yaşamayı öğrenerek yeni acıların önüne geçmek için güvenli yapılardan taviz vermemesi gerektiğini ifade etti.

“Depreme karşı güvenli yapı çok lüks ve pahalı yapı anlamına gelmiyor”

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın verilerine göre Türkiye’deki yaklaşık 20 milyon yapı stoğunun 7,5 milyonunun riskli olduğunu hatırlatan Özdemir, bir doğa olayı olan depremin doğal afete dönüşmemesi için alınması gereken önlemlere dikkat çekti. Yeni projelerin Deprem Yönetmeliği’ne uygun olarak, kaliteli mühendislik hizmeti altında ileri teknoloji malzemelerle tasarlanması gerektiğini belirten Özdemir, mevcut güvensiz yapıların da bu çerçevede yenilenmesinin şart olduğunu söyledi. Ülkemizin yapı stoğunu güçlendirerek olası depremlerdeki can ve mal kayıplarının çok büyük oranda azaltılmasının mümkün olduğunu ifade eden Özdemir, depreme karşı güvenli yapıların çok lüks ve pahalı yapılar anlamına gelmediğini belirtti.

Riskli yapı nasıl anlaşılır?

AFAD verilerine göre Türkiye’nin yüz ölçümünün yüzde 92’sinin deprem kuşağında bulunduğunu hatırlatan Murat Özdemir, depremin çaresi kentsel dönüşümün sağlıklı bir şekilde sürdürülebilmesi için vatandaşlara da büyük rol düştüğünü söyledi. Vatandaşlara oturdukları binanın riskli yapı olup olmadığını nasıl anlayacakları konusunda bilgiler aktaran Özdemir; “Halkımızın büyük çoğunluğu oturdukları binanın riskli yapı olup olmadığının ne yazık ki farkında değil. Kentsel dönüşümün girmediği yerlerde oturan vatandaşlarımız adım adım yaklaşan Marmara depremine hazırlıksız. Bu durum ülkemiz için çok büyük bir tehlike arz ediyor. 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkındaki Kanun’a göre riskli yapı; ekonomik ömrünü tamamlayarak teknik verilerle yıkılma ve ağır hasar görme riski tespit edilmiş olan yapılar olarak belirtiliyor. Bu doğrultuda özellikle 2000 yılından önce yapılmış binaların çoğu riskli bina sınıfına giriyor. Yapımında hazır beton kullanılmaması, bodrum katında rutubet olması, kolon ve kirişlerde paslanmalar ve çatlaklar bulunması, bodrum katlarında su izolasyonu olmaması, tadilatlar nedeniyle taşıyıcı kolon ve kirişlerin kesilmesi bir binanın riskli yapı olduğuna işaret ediyor. Özellikle bu olumsuz özelliklere sahip binalarda oturan vatandaşlarımızın, riskli yapıların hayati önem taşıdığını unutmayarak binalarını yenileme konusunda gerekli çalışmaları acilen başlatmalarını tavsiye ediyoruz” diyerek sözlerini tamamladı.

Kaynak: haberler.com